логоFacebook  Twitter  YouTube  eMail

 

 Отворањето на фестивалот „Про-за Балкан“ помина во пријатна и опуштена атмосфера со претставување на творештвото на гостите-писатели од Балканот. Познавачите на нивните дела уште еднаш се уверија во богатиот книжевен опус на овие книжевници, додека оние што не ги познаваат внимателно ги слушаа фрагментите од некои од преведените дела на македонски јазик

 

  Отворањето помина во опуштена атмосфера

ОТВОРЕН ФЕСТИВАЛОТ НА БАЛКАНСКАТА ПРОЗА

„Про-за Балкан“ е фестивал чија основна мисија е да се развие културната и книжевна соработка помеѓу балканските земји.

- Годинава имаме врвни претставници на книжевниот занает кои имаат голем број читатели од повисок ранг - рече уметничкиот директор Александар Прокопиев, на отворањето на фестивалот „Про-за Балкан“, чие второ издание почна завчера во киното „Фросина“.

Вечерта продолжи во пријатна и опуштена атмосфера со претставување на творештвото на гостите-писатели од Балканот. Хрватската писателка Даша Дрндиќ и турскиот автор Марио Леви ги претстави Елизабета Шелева, за словенскиот автор Алеш Чар и српскиот писател и режисер Слободан Шијан говореше Александар Прокопиев, Ненад Величковиќ го претстави Ермис Лафазановски, а годинава за првпат во ова одбрано друштво се најде и македонскиот писател и преведувач Драги Михајловски, кој го претстави Венко Андоновски.

Дрндиќ: Белград беше мој град, но веќе не е

Годинашната лауреатка на наградата „прозарт“, хрватската авторка Дрндиќ, позната по нејзиниот богат иновативен стил и слоевито авторско писмо, зборуваше и за нејзиниот документарен роман „Зоненшајн“, кој ја доби престижната британска награда „индипендет“, преведен е на десетина јазици и рецензиран во влијателните весници „Њујорк тајмс“ и „Стар трибјун“.

- Во последно време списоците како да ми станаа опсесија. Само во „Зоненшајн“ имам споменато 9.000 имиња на луѓе кои биле транспортирани во концентрациони логори. Мислам дека е многу важно да се именуваат луѓето. Сѐ уште имаме некој страв тоа да го правиме, дури и во секојдневниот говор се плашиме или имаме некоја автоцензура, па кога зборуваме за ова, велиме - некои луѓе. Потребно е да почнеме да ги именуваме, без оглед на можните консеквенци - рече Дрндиќ.

Иако Хрватска е земјата каде што се родила, голем дел од животот Дрндиќ го поминала во Белград, емигрирала во Канада, а денес живее во Риека. Токму и затоа кога ја прашуваат од каде е нејзината адреса, таа вели дека веќе не знае, поради честите промени на местото на живеење.

- Сложени се тие односи со градовите. Белград беше мој град, но веќе не е. Тоа е како однос со љубовник со кого веќе немате контакт, но сѐ уште имате некакви емоции - рече Дрндиќ.

„Истанбул беше сказна“ - може  да се чита и парцијално

Турскиот писател со еврејско потекло Марио Леви, за својот обемен роман насловен „Истанбул беше сказна“, кој на македонски го објави издавачката куќа „Или-или“, говореше за овој харизматичен град.

- Истанбул бил главен град на три различни цивилизации и империи. Тој е многу значаен низ историјата и е град на миграции. Многу семејства биле принудени да го напуштат и денеска во Истанбул ретко може да сретнете семејство кое три генерации живее во истата куќа. Истанбул е град во кој многу брзо се случуваат промени и понекогаш може да се случи во својот роден град да се чувствувате како странец - вели авторот.

Тој откри дека книгата ја работел седум години само затоа што не можел целосно да ѝ се посвети, од причина што морал да работи и други нешта во животот за да егзистира.

- Во првите страници, кои на некој начин се резиме на целиот роман , всушност, е раскажана целата книга и тој дел е само за оние кои не сакаат да ја прочитаат цела, а на оние другите им оставам простор да уживаат во деталите и самите да одлучат каде сакаат да почнат, а каде да завршат со читањето - вели Леви.

Непретенциозноста и хуморот како авторска определба

Слободан Шијан, кој јавноста го познава како режисер на култните филмови „Кој тоа таму пее“, „Маратонците го трчаат почесниот круг“, „Кутрите мали хрчки“..., вели дека е поминато времето кога правел популарни филмови.

- Сега приоритетите не ми се исти како некогаш. Сега се занимавам со работи кои не се за широка публика, туку за одредена група луѓе. Но се насочувам во повеќе правци - и кон пишувањето и кон визуелната уметност што, всушност, беше прва област со која се занимавав бидејќи прво дипломирав сликарство, а потоа запишав филмска режија - вели Шијан.

 Тој додава дека луѓето честопати не разбираат зошто некои филмови се добри и дека денешната креативност се движи во насока на некои хибридни форми.

- Мојата тема отсекогаш беше не филмот сам по себе, туку односот меѓу тој филм и она што постои во животот, она што нѐ тера да тежнееме и да препознаеме и кажеме - ова е добар филм!- вели Шијан.
Босанскиот писател Ненад Величковиќ, пак, долги години е насочен кон сатиричниот жанр. Вели дека токму затоа во долгата писателска кариера немал освоено многу награди.

- Кога пишувам горам од желба да ги насмеам читателите, затоа што ми е важно да се разбереме додека трае приказната - вели Величковиќ.

Словенечкиот автор, новинар и колумнист Алеш Чар, за својата збирка раскази „Мејд ин Словенија“, која е преведена и на македонски јазик, истакна дека ја почнал преку колумни, но не публицистички туку фиктивни.

- Сѐ што ќе дојдеше до мене го преточував во приказна, но секогаш прво ја скенирав материјата. Можеби добро беше тоа што одев чекор над реалноста, како мотив земав некоја фикција, а не реални работи. Кога пишувам земам неколку појдовни, основни работи и ги ставам под микроскоп - вели Чар.

Појаснувајќи го процесот на својата работа, тој додава дека кога работел како уредник во весник земал делови од текстови кои ќе му паднеле во очи во текот на целата работна недела.

- Одев далеку од каква било бравуроза, сакав сѐ да е едноставно. Се плашам од големи зборови. Јас сум дома сѐ - новинар, уредник, колумнист, само не сум писател. Јас сум турист во литературата, таа ми е хоби. Немам ни Л од литература, ни П од писател - рече Чар.

    
      
Автор: Ивана Нолчева / Оваа е-адреса е заштитена од спамботови. Треба да ви е овозможено JavaScript за да ја видите.



Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Наука и Култура

Септември 26, 2022
TViTer448

„Турска бања“ на Националната галерија изложена во Европска престолнина на културата за 2022, Нови Сад

„Ваквите претставувања отвораат врати за идни билатерални соработки помеѓу нашите земји. Особена чест и задоволство е за Националната галерија да биде дел од ваков исклучителен настан. Значението на учеството е дотолку поголемо бидејки ние како институција
Јули 24, 2022
TViTer319

ТРКАЛЕЗНА МАСА ЗА ПОДАТОЦИТЕ ЗА Е-ТРГОВИЈАТА ВО НАШАТА ЗЕМЈА

Од АЕТМ велат дека со оваа тркалезна маса, Асоцијацијата за е-трговија на Македонија и Државниот завод за статистика иницираат соработка меѓу засегнатите институции и се вклучуваат во напорите за започнување на јавно-приватен дијалог помеѓу релевантните…

Конгресот на САД ќе носи резолуција за славење на македонскиот јазик и наследство

Јан 27, 2022 Друго од култура 710
Во Конгресот на САД е покрената резолуција за прогласување на септември 2022 за „Месец на…

„Анатомија на бумбарот” на Стефан Марковски

Дек 28, 2021 Литература 809
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
Во романот, чие македонско издание е објавено од „Паблишер“, се дефинира енергична и…

Поезија од Стефан Марковски застапена во меѓународна антологија на шпански јазик

Окт 23, 2021 Литература 1385
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
„Преминот на поетските гласови бара прекугранични и меѓугенерациски средби и точки на…

Беседи

Отец Александар Шмеман: Воздвижение на Чесниот Крст

Отец Александар Шмеман: Воздвижение на Чесниот Крст

Тоа бил празникот на христијанското царство, кое се родило под закрилата на Крстот, во денот кога царот Константин го видел Крстот над кој пишувало:: „Со ова ќе победиш…” Тоа е...

Митрополит Струмички Наум: Воздвижение на Чесниот Крст (26.09.2022)

Митрополит Струмички Наум: Воздвижение на Чесниот Крст (26.09.2022)

Ако некое страдање (Крст) ни предизвикува очај наместо радост, тоа е знак дека треба да го смениме нашиот однос со Бог, односно знак дека нашиот однос со Бог сигурно е...

Беседа на г. Дамаскин, Митрополит на Додимотихо, Орестиада и Суфли

Беседа на г. Дамаскин, Митрополит на Додимотихо, Орестиада и Суфли

Како што видовте на Светата литургија, на двата јазика, сите заедно ја служевме оваа литургија без да постои прекин или пречка. Познато ми е за да дојдеме до овој момент,...

Митрополит Струмички Наум - Напразно потрошено време

Митрополит Струмички Наум - Напразно потрошено време

Што правиме ние? Најчесто, не се трудиме доволно да ги извршуваме нашите дневни обврски во послушание, свесно и согласно Божјите заповеди – во слава Негова и за добро на ближните,...

арх. Андреј (Конанос) - Јас имам нешто добро, а тој- не!

арх. Андреј (Конанос) - Јас имам нешто добро, а тој- не!

Непријателот веќе не го попречува духовниот живот, но настојува да го оскверни, а потоа и да го уништи тоа што е стекнато на тој пат. Тој ти всадува славољубие и...

Митрополит Струмички Наум – Рождество на Пресвета Богородица (2022)

Митрополит Струмички Наум – Рождество на Пресвета Богородица (2022)

Освен ова благодатно проникнување, проземање, друг начин на постоење и спасение за нас, христијаните, е невозможен, и незамислив. Ние не сме етичко тело, ние сме Тело Христово – еден со...

Митрополит Софрониј - ПРОПОВЕД ЗА РОЖДЕСТВО НА ПРЕСВЕТА БОГОРОДИЦА

Митрополит Софрониј - ПРОПОВЕД ЗА РОЖДЕСТВО НА ПРЕСВЕТА БОГОРОДИЦА

Во Ветената земја - Палестина, дадена на израилскиот народ од Бога, во планините на Галилеја се наоѓа градот Назарет. Во тоа време тој бил толку непознат и малку важен, што...

Св. Фотиј Велики - За Рождеството на нашата Пресвета Дева Богородица

Св. Фотиј Велики - За Рождеството на нашата Пресвета Дева Богородица

Девата се раѓа од неплодна утроба, но дури и да била плодна, рождеството пак би било чудесно. О, големо чудо! Штом времето на сеење поминало, тогаш жетвата дошла; штом огнот...

Митрополит Струмички Наум: Компатибилност на човечкиот со демонскиот разум (Архива)

Митрополит Струмички Наум: Компатибилност на човечкиот со демонскиот разум (Архива)

 Знаењето на умот е љубовното познание на Бог (како просветленост или обоженост), додека, пак, знаењето на разумот – само по себе е познание на практичниот опит во овоземните науки и...

« »